Maand: februari 2008

Wat is Kunst?

Geplaatst op

Wat is kunst? Van tijd tot tijd stel ik die vraag als kunstenaar. Kunst moet vernieuwend zijn hoor je vaak. Provocerend wil ook wel eens helpen. Menigeen zal zich verbazen over kunstuitingen met pindakaas, stront, menstruatiebloed, snot, tranen of moedermelk. Dat is allemaal al gedaan in de kunst en dus niet vernieuwend meer. Snijden in je vel is ook gedaan. Experimenten met de huid. Kunstenaar Martin C. de Waal gaat weer een stap verder en laat zijn schedel en kin verbouwen en zijn ogen voor 25% Japans maken. Heel vernieuwend. In Kunstbeeld van februari motiveert de kunstenaar zijn ingreep in zichzelf -waarvan de video-installatie "In your face" is gemaakt- met een enorme fascinatie voor voortdurende transformatie. "De beelden zijn opmerkelijk omdat in een perfect gezicht rigoureus wordt gesneden. Dat zorgt bij veel kijkers voor verwarrende gevoelens. " Ten overvloede zegt hij in Kunstbeeld: "Ik ben geen Michael Jackson." Hij noemt zichzelf de regisseur, ondanks zijn narcose. Deze gefilmde operatie werd geselecteerd voor Art Rotterdam begin februari. Kunst met een grote K dus. Kunst die wringt, schuurt, je ongemakkelijk doet voelen.
Ongemakkelijk, ja.

Reinildiz van Ditzhuyzen, etiquette-guru en kunsthistorica heeft zo haar eigen opvattingen over kunst. In het maartnummer van Residence stelt ze: " De vraag of iets kunst is, is wat mij betreft prima te beantwoorden. Kunst bewaart zich, kunst is gelaagd, kunst heeft een lange houdbaarheid. Hetzelfde geldt voor literatuur. De boeken van Kluun en Heleen van Royen lezen best lekker, voor een keertje, maar het is geen literatuur." www.mcdewaal.com

SP-spot

Geplaatst op

De ophef over de SP-spot onlangs, waarin een oude dame zich uitkleedt voor heel Nederland zet me aan het denken. Ik wil het hier niet hebben over de politieke inhoud en de problemen van de thuiszorg. Ik wil het hebben over de huid van deze vrouw. Wat mij raakt is de naaktheid en de kwetsbaarheid van deze vrouw en haar (h)eerlijke, oude rimpelhuid. Ze is zo levensecht. Want wanneer zien we dat nog? Oud is taboe. Rimpels zijn taboe. Gele tanden zijn taboe. Littekens zijn taboe. Dik is taboe. Afwijkingen zijn taboe. Alles van dien aard wordt weg-gefotoshopt. We leven in een jonge cultuur: glad en rimpelloos als je de glossy’s mag geloven. Maar dat is natuurlijk niet de realiteit. Deze vrouw toont haar werkelijkheid, haar zorgen, de stramheid en haar lijf zoals dat is. Hoe zou Nederland reageren als er in de SP-spot een leuke jongedame of jongeman uit de kleren gaat? Zo’n meisje met een piercing. Het zou niemand waarschijnlijk opvallen en daarmee zou de spot aan zeggingskracht verliezen. De naaktheid van deze oudere huid is confronterend. En daarmee is de spot confronterend.

Dicht op mijn huid

Geplaatst op

Vanwege een grote tentoonstelling die gaat komen, werk ik in mijn atelier aan nieuw werk. Huidlandschappen. Het thema inspireert me enorm en het einde is nog niet in zicht. Nu wilde ik ook gauw de tentoonstelling in Leiden zien die over de huid gaat. En zo stapte ik vorige week op de trein. Het was even zoeken naar museum Boerhaave, maar tussen de steegjes achter de Leidse schouwburg rees het gebouw plotseling op. Tussen de klassen met pubers en groepjes giebelende schoonheidsspecialistes vond ik mijn weg. De opening was weggelegd voor enkele afbeeldingen uit ‘Heftig vel’. In dit formaat opnieuw confronterend. In de bovenzaal veel historisch geneeskundig materiaal en videofragmenten uit o.a. Sunny Bergman’s ‘Beperkt houdbaar’. Wat is dat toch met die botox, dat vrouwen hun aangezichtsspieren lam laten spuiten met gif voor een glad velletje? En dan niet één keer, maar meedere keren om er een beetje profijt van te hebben. Een mooie uitspraak van Dirk van Delft, directeur Boerhaave museum: "Onze huid weerspiegelt onze cultuur.’
Expositie Mijn huid, Museum Boerhaave, Lange St. Agnietenstraat 10, Leiden.
Te zien t/m 22 juni 2008.
www.museumboerhaave.nl

Heftig vel

Geplaatst op

Het is één van de meest ontroerende boeken die ik ooit in handen heb gehad. ‘Heftig vel’ is de titel. Nou, en heftig is het als je het openslaat. Foto’s van volwassenen en kinderen met een aangetaste huid. Een vel dat jeukt. Een vel dat rood of schilferig is of vol zit met littekens. Het ontroerende vond ik de kwetsbaarheid van al deze mensen. Dat ze zich in hun onvolmaaktheid tonen aan de lezer. De samenstellers hebben daar goed over nagedacht. Elk portret wordt namelijk vooraf gegaan door een fijnmazig doorschijnend wit papier dat los gescheurd moet worden. Pas als je die bladzijde los hebt -je moet er wel wat voor doen- , sta je oog in oog met de persoon die zijn huid aan jou toont. Het verhaal erbij is minstens zo ontroerend, want allemaal hebben ze een verhaal te vertellen. Complimenten voor de samenstellers Tanny Dobbelaar en fotografe Adrienne Norman. Het kan bijna niet anders of Tanny heeft dit project gedaan vanuit een grote saamhorigheid en betrokkenheid. Ook haar velletje is geen perzik. En dat is gelijk de link naar mijzelf: ook mijn velletje is dat niet. Een boek als ‘Heftig Vel’ zet je aan ’t denken over schoonheid, onvolmaaktheid, kwetsbaarheid en kracht. De botoxspuit heeft daar weing mee te maken. Of alles.
Dobbelaar, T. & A.M. Norman (2002) Heftig vel. Maarssen, Reed Business Information. Te bestellen via www.tannydobbelaar.nl